Toespraak bij de presentatie van het boek "Antihelden" van Joost Welten

Door Jan Peumans op 1 maart 2015, over deze onderwerpen: Limburg, Voorzitterschap

Geachte genodigden,

Dames en Heren,

Beste Heer Welten,

Ik ben uiterst blij dat ik hier aanwezig mag zijn in dit prachtige kader voor de stijlvolle voorstelling van uw nieuwste boek, mijnheer Welten.

Ik ben ook vereerd dat ik het eerste exemplaar ervan uit uw handen mag ontvangen. Dankzij de facebookpagina rond dit boek, en dankzij uw vorige publicaties heb ik mij al een idee kunnen vormen over uw Antihelden.

Wel, beste Joost, dit is alweer een pareltje van een historisch kunstboek geworden, een fantastisch document over het leven ten tijde van Napoleon.

Exact 200 jaar geleden beleefde de kleine Corsicaanse keizer zijn ondergang in Waterloo. Dat is nog niet zo gek lang geleden.

Toen lag mijn woonplaats Riemst, net als Roermond, nog in het departement Meuse-Inférieure, Beneden-Maas.

Mijnheer Welten, ondanks die kleine afstand ben ik erg blij dat ik hier op tijd geraakt ben voor deze boekvoorstelling.

Riemst ligt immers liefst drie dagreizen verwijderd van Roermond.

Excuseer: Riemst LAG toen drie dagreizen verwijderd van Roermond.

Vandaag legde ik die afstand van thuis tot hier af op iets meer dan een uur.

In twee eeuwen is de wereld compleet veranderd. Oneindig veel sneller dan wij ons kunnen inbeelden en het is goed dat wij ons daarvan bewust blijven.

In uw vorige werken, beschreef u hoe de heerschappij van Napoleon, via zijn broer Lodewijk, de rurale samenleving van Weert en omgeving ontwrichtte.

U liet ons kennismaken met lotelingen, soldaten die tegen wil en dank te voet de megalomane veroveringstochten van Napoleon tot in Moskou meemaakten.

In Antihelden beschrijft u nu onder meer hoe duizenden arme burgers werden opgevorderd voor het graven van een kanaal. Met schop en kruiwagen. Dat kunnen wij ons al even moeilijk voorstellen als die vele dagreizen om een stad te bereiken.

Uw boeken, meneer Welten, tonen ons die evolutie op een meesterlijk eenvoudige manier.

Grandioos eenvoudig, ik zou bijna zeggen dat uw recept kinderlijk eenvoudig is, omdat u het leven beschrijft van de gewone sterveling uit die tijd. Een sterveling, jawel, want veel mensen voerden in die jaren elke dag een strijd om te overleven.

Ziekte, dood en honger behoorden tot de dagelijkse realiteit bij deze boeren en buitenlui. Maar ook feesten, dans en liefde, spel en overspel.

Het is geen toeval dat de Krottepoffers uit Nederweert een van uw verhalen tot leven brachten in een vermakelijk toneelstuk.

De inhoud van uw boek zou best als uitgangspunt kunnen dienen voor een soapserie op tv.  

Op de BBC vierde Eastenders, de moeder van alle soaps, tien dagen geleden haar dertigste verjaardag. Dertig jaar lang is dat een succesformule gebleken, dertig jaar lang heeft ze mensen van alle rang en stand geboeid.

De mens wil namelijk een spiegel van zichzelf zien. De mens is razend benieuwd naar de manier waarop zijn even nietige medemens met de dagelijkse problemen omgaat.

Uw boek leest als een soap uit de vroege jaren 1800. Maar uw boek doet meer.

De grote verdienste van uw werk ligt in de combinatie van die anekdotes met uw minutieuze historische opzoekingswerk, waarvoor u naar  Brusselse en Parijse archieven trok.

Uw drang om die dagelijkse werkelijkheid zo realistisch te reconstrueren voegt een extra dimensie toe aan uw werk.

Precies die meerwaarde zag u bij uw vorige werk ‘In dienst voor Napoleons Europese droom’ bekroond met de De La Court-prijs van de Koninklijke Nederlandse Academie voor Wetenschappen.

Uw boek is niet alleen voer voor historici, het is ook een kunstboek. De vele illustraties helpen ons de tijdgeest nog beter te begrijpen. U selecteerde stuk voor stuk pareltjes van gravures en tekeningen.

Altijd beelden ze mensen af, het onderwerp bij uitstek van uw studie. Vaak vormen ze een zoekplaatje, want in elk detail schuilt een betekenis, in elke pennentrek zit een boodschap verborgen.

***

Mijnheer Welten,

ik moet hier besluiten, want ik moet nog terug tot over de grens en mijn terugreis beslaat drie volle dagreizen. Gelukkig zal ik mij al die tijd geen seconde vervelen, want ik kan mij verdiepen in de verhalen van uw Antihelden.

Eens ik weer thuis ben, zal ik me realiseren dat ik in de 21ste eeuw leef. En dan stuur ik u een mailtje, dat in een fractie van een seconde de afstand tussen mij en u zal overbruggen.

In dat mailtje zal ik u ook feliciteren met de titel van uw boek: Antihelden. Daarmee verwoordt u perfect de essentie van de personages in dit prachtige boek.

En daarom, mijnheer Welten, vind ik u een held.

Gefeliciteerd en dank u wel.

Foto-album

Hoe waardevol vond je dit artikel?

Geef hier je persoonlijke score in
De gemiddelde score is